Special! - Νόμπελ Φυσικής 2022 (Ανισότητες Bell)
Specials! ·Διάρκεια 00:37:31 · Download
- Αναλύουμε με απλά (όσο γίνεται) λόγια το φετινό Νόμπελ Φυσικής, το οποίο είναι στην καρδιά της Κβαντικής Φυσικής
- Παράδοξο EPR
- Ανισότητες Bell
- Πειραματικά αποτελέσματα με φωτόνια
- Επικοινωνία
- hello@notatop10.fm
- @notatop10
- @timaras
- @giorgos.dimop
📝 Απομαγνητοφώνηση επεισοδίου ▾
[0:00:03] Καλά ξεκίνασαι. [0:00:22] Λοιπόν είναι, έχουνε περάσει 4 μέρες, έχουνε βγει τα Νόμπελ φυσικής 2022 και μου λέει ο θεμος δε γράφουμε special επεισόδιο για αυτό. [0:00:35] Και κάπως έτσι γεια σας γράφουμε σπεσιαλ επεισόδια για αυτό ποιος θα το κάνει για την ελληνική podcast σκηνή; Αν δεν το κάνουμε εμείς; [0:00:45] Έτσι είναι πάνω στις εξελίξεις φρέσκα, φρέσκα. Τα θέματα λοιπόν είναι Πέμπτη μας. Ακούτε κανονικά, έπρεπε να είχαμε βγάλει άλλο επεισόδιο, αλλά όπως καταλαβαίνετε και έχετε δει ήδη βγάζουμε ας το πούμε Special δεν είναι special ειδική θεματολογία, ας το πούμε. [0:01:01] Για τα βραβεία Νόμπελ, 2022. [0:01:05] Το Νόμπελ φυσικής, φυσικά φυσικής, αλλά δεν τα κατέχουμε το ίδιο, άλλες άλλα Podcast ναι ναι. [0:01:13] Δεν ξέρω αν υπάρχει υπάρχει κάποιοι θα υπάρχει τύπου λογοτεχνίας, podcast ή κάτι τέτοιο και μπορεί να συζητάνε εκεί για τους. [0:01:21] Podcast μπορεί ναι, γιατί γιατί ε καλά; Ναι, θα υπάρχει σίγουρα για ελληνικό λέω τώρα και το άλλο το ειρήνη. Δεν ξέρω αυτό το βγάλανε. [0:01:33] Δεν έχω αλλά είναι λίγο, τι δεν τα βγάλετε όλα μαζί τα βγάζουν. Τι θυμάμαι; [0:01:39] Την ίδια εβδομάδα είναι άλλη μέρα, κάθε μέρα και ποιος πήρε ο Νόμπελ Ειρήνης; [0:01:45] Δε θυμάμαι να σου πω δεν τα είχα πολλά. Πολλές συναντήσεις εκείνη τη μέρα. [0:01:52] Το λέω γιατί συνήθως το πώς το λένε. [0:01:58] Στο ξέρεις τα Νόμπελ Ειρήνη είναι και λίγο. [0:02:02] Pr είναι και λίγο πολιτική μέσα κυρίως δηλαδή τι λίγο πολύ δηλαδή βλέπεις κάποιες χρονιές κάποιος που ξέρεις κάτι έκανε και ούτω καθεξής αλλά. [0:02:18] Τις κάποιες φορές είναι απλά κάποια άτομα που λες τυπί. Αυτός απλά έμεινε πάνω από το κοίταξα. Τώρα είναι αυτοί που από το Μπράβο ναι, το θυμάμαι τώρα. [0:02:30] Αυτό το Human Right Organization και η Ρωσία και τη και τη Λευκορωσία το πήραν λένε ναι και ο κ. Άρα είναι πολιτικό, ούτε και καλά να δείξουμε νομίζω λίγο πιο δύσκολα να τα. [0:02:50] Να τα να τα κάνεις αξιοκρατικά, ας πούμε, δηλαδή πώς συγκρίνεις; Τι μετράς; Ξέρεις; Είναι δύσκολο. [0:03:01] Τουλάχιστον στα φυσικής και τα πιο τεχνικά και ιατρικής και χημείας. [0:03:07] Πες μπορείς να να δείξω τι δημοσιεύσεις έχουνε βγήκανε προϊόντα από αυτό το πράγμα. Ξέρεις, έχει break, ας το πούμε. [0:03:17] Ναι, βέβαια, έτσι κι αλλιώς θα μπούμε σιγά σιγά και στο σημερινό το επεισόδιο στη θεματολογία παρατηρείται κάποιες φορές τη φυσική να παίρνει. [0:03:27] Βασικά θα τη θέσω αλλιώς υπάρχουνε 2 περιπτώσεις ή που θα θα δώσουνε το βραβείο Νόμπελ και κάποια ανακάλυψη που έγινε κατά κύριο λόγο εκείνη τη χρονιά Άντε και την προηγούμενη, αλλά υπάρχει και η περίπτωση που δίνω το βραβείο σε κάποιον ή κάποιους για κάτι που βρήκανε χρόνια πριν. [0:03:49] Το, η δεύτερη περίπτωση όμως έχει 2 υποκατηγορίες, η μία είναι τύπου highs, δηλαδή OK βρήκε κάποιος κάτι πριν χρόνια και τώρα έγινε το πείραμα και επαληθεύτηκε. Άρα στο δίνουμε, αλλά υπάρχει περίπτωση να έχει βρεθεί κάτι στο παρελθόν να έχουν γίνει και τα πειράματα στο παρελθόν; [0:04:11] Και νομίζω το δίνουνε για λόγους αναγνώρισης. Τώρα δεν ξέρω, αλλά. [0:04:17] Είναι τύπου, δεν βρήκανε τίποτα σημαντικό φέτος, οπότε λέει ας το δώσουμε σε κάτι που βρήκανε πριν 30 χρόνια. Το συγκεκριμένο το φετινό είναι κατηγορία που λες είναι έγιναν δηλαδή δουλειά. Έγινε την προηγούμενη χιλιετία. [0:04:34] Ναι έγιναν όλα είναι τύπου βαρυτικά κύματα π χ. Που τώρα τα είδαμε ή το μποζώνη ο χικς που τώρα το βρήκαμε. [0:04:42] Αλλά νομίζω έπαιξε επειδή και με κβαντικούς υπολογιστές και εκεί η ανάλυση πληροφορίας εκβατικό επίπεδο είναι πολύ της μόδας και φαίνεται να έχει αρκετό μέλλον και αυτά τα πειράματα. [0:04:55] Έχουνε σχέση με αυτό, δηλαδή υπάρχει και εφαρμογή; [0:05:04] Πρακτική. [0:05:06] Νομίζω για αυτό το το δώσαμε τώρα. [0:05:12] Και επίσης πολύ καταλαβαίνετε αυτό ναι και πολλά απτα τελευταία βασικά 510 χρόνια τα Νόμπελ ήταν έτσι για πιο; [0:05:22] Πρόσφατες ανακαλύψεις να το χικς που είπε εσύ το τα βαρετικά κύματα με το lighto. [0:05:30] Εντάξει, αυτά όμως είναι πρακτικά το Νόμπελ Το παίρνει η επιβεβαίωση. [0:05:35] Μαζί με αυτόν που το σκέφτηκε αυτό λέω ότι είστε στην αγαπημένη του ίδιος ή φέτος, ας πούμε μες στη δεκάδες το δεν έγιναν όλα πρόσφατα γιατί ο high θεωρητικά το είχε προτείνει το σωματίδιο 30 χρόνια πίσω και 40 το πήραμε όμως σχετικά πρόσφατο. Εντάξει, αυτό σου λέω ότι στο φετι στα φετινά τα Νόμπελ. [0:05:56] Και το πείραμα έγινε παλιά. [0:05:58] Δεν έγινε κάτι τα φετινά δεν είναι σαυτό. Είναι στην κατηγορία που δουλειά έγινε πριν 50 χρόνια. [0:06:07] Όλα απλά σαν να αναγνωρίσει, μάλλον είναι το τωρινό. [0:06:12] Μου κάνει και λίγο όχι ότι δεν είναι σημαντικό, απλά μου κάνει και λίγο τύπου Ε δεν βρήκανε, δεν έγινε και κανένα σημαντικό break thru τα τελευταία χρόνια και είσαι και λόγω covid οπότε. [0:06:23] Πάμε να ανατρέξουμε παραδοσιακά η αίσθηση μου είναι ότι συνήθως δίνουν. [0:06:29] Αυτό που να δίνουνε Νόμπελ σε βάση πολύ πρόσφατες να καλύψει και πειράματα αυτό το lighto και. [0:06:38] Ένα καλό παράδειγμα που αναφέραμε και το και το highs είναι πρόσφατη ο. [0:06:45] Μοντέλο παραδοσιακά νομίζω έδιναν πάντα στους παππούδες που κάναν δουλειά πριν 50 χρόνια και απλώς. [0:06:53] Έχει επιβεβαιωθεί ότι αυτή η δουλειά ήταν σημαντική, γιατί ακόμα ασχολείται κόσμος; Υπάρχουνε τώρα έχεις δει έρευνας, απλά αυτά τα 2 τα παραδείγματα ήτανε τρομερά σημαντικό breaketron ας το πούμε για την ανθρωπότητα, οπότε δεν γινόταν να μην δηλαδή. [0:07:12] Να μην το δώσω ίσως και για αυτό. [0:07:15] Anyway, πάμε να πιάσουμε το σημερινό επεισόδιο. [0:07:19] Έλα ναι ναι για εσύ πού τα ξέρεις εγώ θα ρωτάω μόνο να ήμασταν τυχαία ήμασταν τυχεροί εγώ δηλαδή γιατί αυτοί που πήραν το Νόμπελ είχα διαβάσει τα paper τους δικτορικό μου και 2005 6 και είχε κάνει και παρουσιάσεις και mini project πάνω σε αυτά γιατί ήτανε super cool και ενδιαφέρον, οπότε όταν βγήκε τώρα ότι ήταν αυτή με ένα. [0:07:46] Εντάξει, ήξερα ακριβώς τι τύχη γίνει. [0:07:49] OK την ιστορία το οποίο δεν μπορώ να το πω αυτό για τα περισσότερα Νόμπελ, αλλά αυτό το dacctor το κατέχω. [0:08:00] Το ενδιαφέρον με αυτό είναι ότι εντάξει, ουσιαστικά πήρα Nobel 3 άτομα που κάνανε πειράματα. [0:08:08] Σε κβαντική φυσική που δείξανε κάποια πράγματα ενδιαφέροντα. [0:08:13] Και θα αναφέρουμε αυτά με τη τι ακριβώς είναι. [0:08:18] Να πούμε τα ονόματα τους. [0:08:22] Έτσι, ναι, ναι, ο ASPECT, το clouser και ο Zelinger. [0:08:28] Ο ASPECT στη Γαλλία είναι ήτανε. [0:08:32] Δεν νομίζω ότι αν είναι ακόμα στο, ο clouser είναι στις Ηνωμένες Πολιτείες και ο στην Αυστρία. [0:08:42] Το Ίντερνετ. [0:08:46] Αλλά η ιστορία αυτή ξεκινάει με τον Αϊνστάιν το γνωστό μας. [0:08:52] Μέσα σε όλα φυσικό. [0:08:56] Όπου είχε ήταν τότε που είχε που κάναν τα πρώτα πειράματα για την κβαντική φυσική και λέγανε, γιατί κύματος συνάρτηση; [0:09:06] Και όλα αυτά και διάφορα πράγματα που δεν βγάζανε νόημα και ο Einstein είχε πάρει ανάποδες τότε και είχε βγάλει αυτό το περίφημο paper με τον και τον Ρόζεν το λεγόμενο. [0:09:22] Παράδοξο ή pr από τα αρχικά τους; Αυτό είναι η δεκαετία του. [0:09:28] Του 30 40 κάπου εκεί κάπου εκεί τα κάνει σχολή αυτό. [0:09:33] Στο οποίο είχαμε πει το. [0:09:37] Η βασική ιδέα βασικά, η οποία. [0:09:41] Συνεχίζει μετά και έγινε και στα πειράματα ήταν αυτή της. [0:09:46] Συσχέτισες είναι το entangements στα ελληνικά Ναι. [0:09:52] Συσχέτιση, συσχέτιση, ας πούμε ναι. [0:09:57] Όπου είναι ιδέα ότι. [0:10:00] Όταν να πάρεις 2 σωματίδια και τα προετοιμάσεις καταλλήλως και μετά θα διαχωρίσεις φυσικά σε απόσταση μεγάλη. [0:10:12] Και μετά κάνεις ένα πείραμα στο ένα τότε αυτόματα. [0:10:19] Και ακαριαία, όχι με την ταχαία του φωτός, δηλαδή αλλάζει κατάσταση του δεύτερου σωματιδίου. Το πιο κλασικό είναι με τα spin των ηλεκτρονίων που μπορεί να είναι πάνω και κάτω. [0:10:32] Δηλαδή, μπορείς να φτιάξεις ένα σύστημα που να είναι το ένα spin προς τα πάνω, το άλλο δηλαδή να περιστρέφεται δεξιόστροφα τότε και το άλλο να περιστρέφεται αριστερόστροφα, αλλά δεν ξέρεις αυτό καλύτερα. Ας το βάλουμε σε εισαγωγικά γιατί το σπίτι δεν περιστρέφεται. Δεν είναι περιστροφή. Εντάξει, το λέω τώρα. [0:10:55] Πες πάνω και κάτω και όσοι ξέρουν ξέρουν. [0:10:59] Ναι, οπότε. [0:11:02] Και η κβαντική φυσική. Αυτό που έλεγε από τότε είναι ότι. [0:11:07] Δεν ξέρεις από την αρχή; [0:11:10] Πιο ηλεκτρο είναι πάνω προς τα πάνω το σπίτι του ποιόν προς τα κάτω Το ξέρεις μόνο όταν πας και το μετρήσεις και καθορίζετε τη στιγμή της μέτρησης. Δηλαδή μπορείς να πάρεις το πας πέρα 01:00 ας πούμε δρόμο σου λέω εγώ να το μετρήσεις τότε μετά από 01:00, αφού δημιουργήθηκε και τότε θα. [0:11:31] Θα θα αποφασιστεί αν είναι πάνω ή κάτω και. [0:11:40] Για το άλλο. [0:11:41] Και αυτόματα και ακαρέα. Το άλλο θα έχει την αντίθετη. Ας πούμε, αν τώρα είναι πάνω, το άλλο θα είναι κάτω. [0:11:48] Και στο αυτό και οι άλλοι 2 είπαν ότι. [0:11:53] Αυτό δεν γίνεται ότι είναι προαποφασισμένο τη στιγμή που δημιουργούνται. [0:12:00] Τα 2 ηλεκτρόνια ποιο είναι πάνω και ποιο είναι κάτω; Απλώς δεν το γνωρίζουμε και δεν μπορούμε να το βρούμε μέχρι τη μέτρηση. [0:12:08] Ε και αυτό το λέγανε σαν ένα παράδοξο ότι είναι παράδοξο το ότι φαινομενικά να μην ξέρεις το σπιν μέχρι το τέλος. [0:12:19] Και το αφήσανε εκεί. [0:12:23] Αυτή μετά τόπια. [0:12:26] Μετά από μερικά χρόνια το 50 τη δεκαετία του 50, το οποίο σε ένας Ιρλανδός ο μπέλ εξού και βγήκε το όνομα το ανισότητα bell, που ίσως ήταν κάποιοι στο Νόμπελ, ο οποίος τι θα κάνετε; Βρήκε ότι αυτό που είπε ο και οι άλλοι. [0:12:48] Μπορεί να το κάνει μετρήσιμο, δηλαδή μπορούσε; Σκαρφίστηκε ένα πείραμα, ουσιαστικά μία περίπτωση. [0:12:59] Όπου βασικά είναι αυτά σε 2 περιπτώσεις ότι στη μία περίπτωση. [0:13:06] Ιδιότητες των ηλεκτρονίων, ας πούμε, αποφασίζονται τη στιγμή της δημιουργίας τους και στην άλλη είναι η αποφασίζονται η στιγμή της μέτρησης. [0:13:15] Και διαπίστωσε ότι αν κάνεις κάποια συγκεκριμένα πειράματα. [0:13:21] Θα πάρεις άλλα νούμερα; [0:13:25] Αν. [0:13:26] Αναλόγως ποια περίπτωση ίσχυε; [0:13:30] Θεωρητικό paper και αυτός αλλά σου λέει αν κάνεις το τάδε και το τάδε ας πούμε τότε αν γεννήσεις αν το ΣΠΙ να έχει αποφασιστεί τη στιγμή της δημιουργίας, τότε θα πάρεις κάποια νούμερα και αν τους πήρα αποφασίζεται ότι το μετρήσεις θα πάρεις κάποια άλλα μεγαλύτερα νούμερα. [0:13:49] Και για αυτό βγήκε και η ανισότητα που λέμε Tobel. [0:13:54] Το πέθανε αρκετά σε νύχτες. Αυτό δηλαδή μια ιδιότητα αυτή της κβαντικής φυσικής να μπορείς να την περιγράψεις με 2 νούμερα. [0:14:07] Τώρα δεν είναι μία η ανισότητα συγκεκριμένη γιατί εξαρτάται πώς κάνεις set το πείραμα, αλλά είναι πάντα. [0:14:18] Κάποια ανισότητα, τα νούμερα αλλάζουνε, αλλά πάντα μπορείς να κάνεις αναλόγως. Πώς δημιουργήσεις τα ηλεκτρόνια ή τα σωματίδια; [0:14:28] Και εκεί το Άφησα ο bell. [0:14:33] Και μετά ήρθαν αυτοί οι 3, οι οποίες ούτε κάνανε πραγματικές μετρήσεις. [0:14:39] Η οποία spoiler alert δείξανε όλες ότι. [0:14:46] Δεν δημιουργεί, δεν αποφασίζεται η τιμή της τιμή της δημιουργίας. Όντως, όπως έλεγε η βατομηχανική αποφασίζεται η στιγμή της μέτρησης. [0:14:56] Αυτό δείξαμε. [0:15:01] Να πούμε λίγο για το πείραμα ακριβώς που έγινε το. [0:15:08] Λίγο πιο σε βάθος. [0:15:12] Συγκεκριμένα, χρησιμοποίησαν φωτόνια, όλοι όχι ηλεκτρόνια και μάλιστα την πώληση, την πόλωση και αυτό που κάνανε ήταν. [0:15:23] Ουσιαστικά να φωτόνιο μπορεί να έχει πόλωση, ας πούμε ή πάνω ή. [0:15:28] Βασικά είναι κατακόρυφα η οριζόντια είναι εκεί και βάζαν κάποια φίλτρα υπολωτές σε φίλτρες. Τα φίλτρα αυτά ουσιαστικά αφήνουνε. [0:15:40] Να περάσει μία πόλωση η άλλη και μπορείς να το στρίψεις σε κάποια συγκεκριμένη γωνία. [0:15:46] Ας πούμε, σε κλασική μηχανική, όχι κβαντομηχανική μπορούμε να φτιάξουμε ένα φωτόνιο με πόλωση κατακόρυφη και αν βάλουν ένα κατακόρυφο φίλτρο και αυτό πάντα θα περνάει. [0:15:58] Αν το βάλω κάθετα το φίλτρο πάντα θα το κόβει το φωτόνιο και αν το βάλω 45 μοίρες τις μισές φορές θα περάσει τις μισές σε κλασική μισή στην κλασική φυσική θα περάσει το μισό το 50 τα 100 στην κβαντική φυσική που έχει σε ένα φωτόνιο που δεν μπορεί να διασπαστεί τις μισές φορές, θα περάσει τις μισές, δεν θα περάσει τίποτα. Δηλαδή αν έχεις μετρητή από την άλλη τις μισές φορές θα δεις κάτι. [0:16:28] Τις άλλες μισές, όχι αν είναι στις διαγόνια 45 μοίρα. [0:16:33] Τώρα η βασική ιδέα του bell σε σχέση με αυτό το πείραμα είναι ότι. [0:16:43] Έχεις αυτούς του τα φίλτρα σου σε 3 γωνίες μπορούν να πάνε σε 3 θέσεις, όχι σε 2. [0:16:52] Και τα βάζεις και στις 2 μεριάς. [0:16:56] Και στέλνεις φωτόνια ουσιαστικά και καταγράφεις τι περνάει αναλόγως. Πώς είναι το φίλτρο; [0:17:05] Δηλαδή, αλλάζεις την γωνία του φίλτρου στις 3 θέσεις και καταγράφεις Πόσες φορές έχει περάσει το φωτόνιο και πόσες όχι. Ο λόγος που έχουνε 3 γωνίες και όχι 2. [0:17:18] Αυτά τα ενδιαφέρον είναι ότι αν έχεις 2 Γονι 2 γωνίες μόνο τα φίλτρα σου. [0:17:23] Και το ένα. [0:17:27] Ας πούμε, το ένα το φωτόνιο στο ένα το φίλτρο ξέρω γω πέρασε. [0:17:32] Ξέρεις αυτόματα το φωτών στο άλλο φίλτρο δεν θα περάσει γιατί θα έχει την ανάποδη πόλωση. OK, αν όμως έχεις 3 φίλτρα; [0:17:42] Τότε δεν ξέρεις, μόλις μετρήσεις το ένα φωτόνιο βγαίνει το ένα από τα 3 εκτός, αλλά έχεις ακόμα άλλα 2 ενδεχόμενα. [0:17:54] Οπότε γιαυτό χρειάζεσαι 3, δηλαδή δεν δεν καθορίζεται το αποτέλεσμα του φιλτραρίσματος. Καθορίζετε ο φωτόνιο, αλλά έχει το αποτέλεσμα του φιλτραρίσματος. [0:18:07] Τέλος πάντων αυτός ο πρώτος ο Clouser έκανε αυτά τα πειράματα. [0:18:13] Και. [0:18:16] Το και έδειξε όντως ότι. [0:18:20] Αφού πήρε όλες τις μετρήσεις και τις έβαλε κάτω, έκανε τις πιθανότητες και μέτρησε. Ας πούμε, το ποσοστό ξέρεις πόσες φορές περνάει το φωτόνιο από το συγκεκριμένο φίλτρο Ε και βγήκε ότι έκανε. [0:18:36] Ήταν μεγαλύτερο από αυτό που έλεγε ο ο bel, δηλαδή ότι η κβατική φυσική ήτανε σωστή. [0:18:43] Το ενδιαφέρον στα πειράματα αυτά είναι ότι οι υπολογισμοί αυτοί τα ποσοστά πιθανοτήτων είναι μαθηματικά σχολείου, δηλαδή λυκείου, ας πούμε, δεν υπάρχει κάποια μεγάλη εξίσωση του shring girl. Το μόνο δηλαδή μπορεί να το δουλέψει με όλοι και εγώ και εσύ και όσοι μας ακούνε. [0:19:08] Αυτή την ανισότητα εννοείς ότι το να κάτσεις να υπολογίσει ποιες είναι οι πιθανότητες να περάσει από το ένα φίλτρο ή το Asset το κλασσικό με νομίσματα ότι κορώνα γράμματα και αυτά και πώς ρίχνω ζάρια και πόσα τώρα και πόσα το άλλο είναι απλά μαθηματικά. Το μόνο που αλλάζουν ότι στη μία περίπτωση υπολογισμούς. [0:19:30] Όπου όταν ξεκινάνε τα ηλεκτρόνια έχουνε τα φωτόνια έχουνε γνωστή πόλωση. Ξέρω γω λες τώρα αυτό είναι κατακόρυφο. Το άλλο είναι οριζόντιο. [0:19:42] Και στην άλλη περίπτωση το υπολογίζεις τη στιγμή της μέτρησης, δηλαδή όταν φτάνει στο φίλτρο. [0:19:52] Οι πιθανότητες βγαίνουν λίγο διαφορετικές σε αυτές τις 2 περιπτώσεις. [0:19:58] Αλλά είναι απλά μαθηματικά. [0:20:00] Είναι κάτι σούπερ πολύπλοκο. [0:20:03] Δηλαδή. [0:20:06] Είναι αρκετά απλό. [0:20:08] Θυμάσαι αν αυτή δούλεψαν ανεξάρτητα πάνω στο ίδιο θέμα; Ήταν μαζί κάπου ήτανε αυτό, αλλά δεκαετίας ο πρώτος ο clouser που το έδειξε αυτό. [0:20:21] Είχε βάλει φίλτρα, αλλά τα φίλτρα του ήτανε. [0:20:25] Σε σταθερές γωνίες, δηλαδή δεν τα άλλαζε καθόλου. Έβαλα ένα φίλτρο σε μία γωνία, τα άλλα φίλτρο σε μία άλλη γωνία και έστελνε φωτόνια. Θα μπορούσε να πει κανείς ότι okay τα φωτόνια κάπως ξέρουνε Πού είναι τα φίλτρα, οπότε έχουνε αλλάξει, γνωρίζουν ας πούμε. [0:20:47] Το και για αυτό δίνουν τα αποτελέσματα τα περίεργα. [0:20:53] Αυτό που έκανε ο ASPECT. [0:20:55] Το 1981, όταν γεννήθηκα. [0:20:58] Θέλω ήταν τα 2 φίλτρα ήταν 6 M, δηλαδή στις 2 άκρες ενός μεγάλου δωματίου. [0:21:07] Και βρήκε ένα τρόπο ώστε να καθορίζει τα φίλτρα. [0:21:12] Τη θέση τους, αφού γεννηθούν τα φωτόνια και όχι πριν, όπως ο προηγούμενος, δηλαδή πρώτα ξεκινάν τα φωτόνια δημιουργούνται, αρχίζουν να ταξιδεύουν 3 M και 3 M το καθένα. [0:21:26] Και αφού ξεκινήσουνε, τότε βάζει το φίλτρο στη θέση του ώστε να είμαι ψιλό τυχαίο, οπότε δεν είναι συνεννοημένα τα φωτόνια κάπως να ξέρουνε ξέρεις όταν ήταν μαζί, πώς είναι το το φίλτρο; [0:21:43] Και μιλάμε για χρόνους. Τώρα είναι ξέρω γω 10, 20 συνόρων δευτερόλεπτα βρήκε ένα. Κατάφερε να διευκρινίσει υλικό που με κάποια τάση αλλάζει η πόλωση του κάτι τέτοιο. [0:21:57] Και να μην επιτρέπει κάποιο πλέγμα κρυσταλλικό κάπως έτσι, αλλά το βασικό ήτανε που το κανε με. [0:22:05] Αυτό, αφού γεννηθούν τα φωτόνια, μετά αλλάζει τα φίλτρα. [0:22:11] Και αυτό έκανε viral που λέμε την ανισότητα του Bell κατά 5 Standard Deviations δηλαδή. [0:22:20] Πώς το λέμε αυτό σε απλά ελληνικά; [0:22:25] Ναι 5 δηλαδή ότι το σφάλμα, ας πούμε, ήτανε 5 φορές μικρότερο από τη μέτρηση. Ξέρεις σένα μετράω κάτι, ας πούμε μηδέν κόμμα πώς το λένε; [0:22:41] Να μετρήσω κάτι ότι είναι ίσο με ένα και το σφάλμα ναναι 0,2, δηλαδή 5 φορές πιο μεγάλο. Η μέτρηση από το σφάλμα. [0:22:51] Αυτά έκανε ο aspect ο zelinger, ο τρίτος είναι μετά από άλλα 15 χρόνια το 97 και είναι το τελευταίο πείραμα σειρά πειραμάτων μάλλον. [0:23:03] Όπου εκεί ήταν. [0:23:07] 400 M. [0:23:10] Σε οπτικές ίνες στα φωτόνια. [0:23:12] Το άλλο σημαντικό που έκανε αυτός είναι ότι. [0:23:18] Ότι φωτώνει έστελνε. [0:23:21] Θα κατέγραψε όλα, δηλαδή ήξερε ότι έστελνε 100 φωτόνια και μέτραγε και τα 100, ενώ οι προηγούμενοι ας πούμε στέλνανε πράγμα ας πούμε πήγαιναν στατιστικά. [0:23:34] Και σου λέει σωστά τα άλλα φωτών, ας πούμε, να έχουν εκείνο την πληροφορία. Δηλαδή υπήρχανε κάποιες τρύπες. [0:23:42] Και τα άλλα που κανε ο ο Ζέλ Ing, το πώς τα φίλτρα καθορίζουνε του τη θέση τους. [0:23:52] Για έναν όντως τυχαίο; [0:23:54] Ήτανε πραγματικά με τυχαίους αριθμούς. Όσοι είναι προγραμματιστές, όσοι ξέρουνε ότι ξέρεις το να παράγει πραγματικά τυχαίους αριθμούς και όχι με κάποια συνάρτηση. [0:24:07] Είναι πάρα πολύ δύσκολο. [0:24:11] Χρησιμοποίησε λέει σε κάποια φάση μέχρι και ξέρεις κοσμικές ακτίνες από άλλους γαλαξίες για να κάνει. [0:24:20] Τη θέση του φίλτρου το πήρε full, ας πούμε το. [0:24:27] Τυχαίο; [0:24:29] Δεν ήξερε ναι, δεν το δεν το ήξερα για το συγκεκριμένο πείραμα ήδη κάτω το τελευταίο δηλαδή θυμάμαι εγώ εντάξει αυτά με το IPR το παράδοξο και το bell και αυτά ταχουμε κάνει και στη σχολή Τα θυμάμαι αλλά τα συγκεκριμένα αυτά. [0:24:43] Τις επόμενες δουλειές και τα πειράματα. Η αλήθεια είναι ότι δεν έχω. Δεν έχω ασχοληθεί. Είναι και ψιλό μακριά το αντικείμενό μου, οπότε. [0:24:54] Έκαιγε για να κλείσουμε εδώ το σχόλιο που έκανε ο aspect αυτός ο μεσαίος με τα πειράματα, τα οποία είναι το Νόμπελ για τα πειράματα του Zelinger. Γιατί έκανε review το άρθρο το που είχε βγει τότε; Θα προσπαθήσω να το παραφράσω από τα αγγλικά στα ελληνικά, αλλά λέει. [0:25:13] Δεν θα το πω ακριβώς, αλλά ουσιαστικά είπε ότι είναι φοβερό. Λέει ότι η δυσκολία της κβαντικής μηχανικής μπορείς να την φέρει σε ένα σημείο. [0:25:28] Όπου λένε, σχεδόν δηλαδή γελοίο ότι μπορείς να το κατασταλάξεις μια απλή εξίσωση που συγκρίνεις 2 νούμερα ότι το ένα είναι πιο μεγάλο από το άλλο και αυτό αποδεικνύει ότι η εκβατική φυσική ιδιότητα. Ναι, αλλά λέει εδώ φτάσαμε λέει Ναι μετρήσαμε τα νούμερα είναι όντως πιο μεγάλο και λέει είναι πιο μεγάλο κατά 30 standard deviations. [0:25:59] Δηλαδή ακρίβεια του πειράματος ήτανε 30 φορές πιο μεγάλες, πιο μεγάλη από το θόρυβο του τελευταίου. [0:26:06] Δηλαδή δεν μιλάμε για περίπτωση, ξέρεις ότι ήτανε λίγο παραπάνω ή κοντά στο θόρυβο; [0:26:14] Μάλιστα Ε και ωραία. [0:26:20] Το σχόλιο μου γενικότερα για αυτό είναι ότι. [0:26:24] Αυτό που έδειξε ότι αυτά τα φωτόνια, τα συσχετισμένα ή τα σωματίδια. [0:26:33] Πρέπει να τα σκεφτόμαστε σαν ένα αντικείμενο, δηλαδή παρότι. [0:26:38] Είναι 2 που είναι χωρισμένα. Είναι σαν ένα πράγμα που είναι απλώς στο χώρο. [0:26:45] Ξέρεις σε μεγάλη απόσταση και αυτό δεν άρεσε στο Nissan στο Neinstein από την αρχή που έλεγε ότι. [0:26:54] Πώς γίνεται κάτι που είναι σε άλλη απόσταση σε μεγάλη να; [0:27:00] Μελετάω ήταν ένα ας το πούμε. [0:27:05] Αλλά ουσιαστικά η κβαντική φυσική τώρα λέει ναι. [0:27:08] Είμαι. [0:27:10] Αυτό είναι το non locality που είναι η μη. Δεν ξέρω πάλι στα ελληνικά πως είναι ούτε η κβαντική φυσική είναι μία. [0:27:21] Θεωρία, δηλαδή μη τοπιστική. [0:27:25] Δηλαδή δεν μπορείς να χωρίζεις πράγματα και αυτά. [0:27:29] Συσχετίζονται. [0:27:33] Και ο τελευταίο στο σχόλιο να κάνει ότι αυτό μην τα χειρότερα το φωτός όπου ίσως ξέρουνε πολλοί ότι. [0:27:41] Χτύπα δεν μπορεί να πάει πιο γρήγορα από το φως. [0:27:45] Αυτό ισχύει για μετάδοση πληροφορίας. [0:27:49] Στα συγκεκριμένα πειράματα εδώ όντως ακαριαία αλλάζει κάτι δηλαδή το ένα φωτών σε σχέση με το άλλο, αλλά δεν μεταδίδει πληροφορία για να μεταδώσεις. Δηλαδή πρέπει να ο ένας στη μία άκρη να πάρει τηλέφωνο τον άλλον του στείλει κάνει και να του πει Α έβαλα το με το φίλτρό μου σε αυτή τη θέση. [0:28:11] Για να μπορέσει ο άλλος να κάνει κάτι χρήσιμο και αυτή η μετάδοση του πειράματος η πληροφορία πρέπει να γίνει με κλασικές μεθόδους. Ναι, δεν κάνει κάποιοι νομο φυσικοί από την ταχύτητα του φωτός. Ναι, εδώ θα δώσω ένα παράδειγμα και έτσι να κλείσουμε το επεισόδιο σε σχέση με αυτό θέμα που το λέγαμε Σχολή. [0:28:36] Πάλι αντίστοιχα μαυτό με τις ιδιότητες σκεφτείτε ότι εγώ και ο θέμος έχουμε. [0:28:41] Ξέρω γω υπάρχουνε 2 μπάλες, μία μπλε και μία κόκκινη και. [0:28:47] Υπάρχει 1/3 άτομο που ταχυδρομεί μία μπάλα σε μένα, μία μπάλα στο θέμα ανοίγει ο τι βλέπει μπλε μπάλα, άρα ξέρει αυτομάτως ότι εγώ έχω την κόκκινη, την μπάλα, το αντίστοιχο και εγώ ανοίγω. Έχω την κόκκινη. Ξέρω ότι ο θέμος έχει την μπλε μπάλα, οπότε εδώ πέρα σε μία πρώτη σκέψη μπορεί να είναι κάποιος να πει ότι ω. Η πληροφορία μεταδόθηκε ακαριαία γιατί εγώ ακαριαία κατάλαβα τι χρώμα μπάλα έχει ο θέμος. [0:29:14] Το θέμα είναι ότι ο κλασικός δίαυλος επικοινωνίας ορίζει ότι. [0:29:22] Μάλλον. [0:29:24] Θα ας πούμε τοποθετηθεί. [0:29:30] Όταν σχεδιαστεί το πείραμα, δηλαδή εγώ όταν θα δω στο θα έρθω το πακέτο και θα ανοίξω και θα δω μία κόκκινη μπάλα. Πρέπει να ξέρω ότι περιμένω να δω μπάλες. Ξέρω ότι θα υπάρχει μία κόκκινη και μία μπλε, οπότε αφού εγώ είχα την κόκκινη τότε σημαίνει ότι ο θέμος έχει την μπλε, αλλά πρέπει να τα ξέρω όλα αυτά από πριν. Αλλιώς το να δω μία κόκκινη μπάλα Δεν ξέρω. Μπορεί ο θέμος να έχει κύβο να έχει και ένα σκυλί να ξέρεις από πριν το. [0:29:57] Το πείραμα. [0:29:58] Σε αυτή την αναλογία. [0:30:00] Για να το κάνουμε drive. Αυτό το point μέχρι θανάτου είναι ότι. [0:30:06] Τα πειράματα αυτά απάντησαν στην ερώτηση το οι μπάλες έχουν χρώματα τη στιγμή που είναι στο κουτί και τις χωρίζουμε και τις στέλνουμε μία στο θέμα και μία στο Γιώργο και απλώς εμείς ανοίγουμε το κουτί και βλέπουμε το χρώμα. Ή όπως λέει η κβαντομηχανία χρώμα είναι που τα υγρή και αποκτούνε χρώμα. [0:30:31] Με τη στιγμή που ανοίγεις το κουτί δηλαδή παίρνουμε τις μπάλες, είναι δηλαδή δεν έχουνε χρώμα. Ανοίγω εγώ το κουτί, βλέπω κόκκινο και εκείνη τη στιγμή η δικιά σου μπάλα γίνεται μπλε. [0:30:44] Αυτό δείξαν ότι γίνεται ουσιαστικά αυτοί οι τύποι. [0:30:50] Ωραία μαρέσει έτσι όπως το κλείσαμε μην το συνεχίσουμε γιατί το κλείσαμε ωραία έτσι με αυτό με τη φορά εντάξει; [0:30:57] Λοιπόν ωραία αυτά. Αυτό ήτανε το έτσι ένα επεισόδιο ήσυχα με το Νόμπελ Φυσικής. [0:31:07] Ναι. [0:31:08] Τα λέμε τώρα την επόμενη Πέμπτη, εκεί που το είχαμε αφήσει, εκτός αν γίνει κάτι ξέρω γω συνταρακτικό αυτή την εβδομάδα. Δεν ξέρω αν περιμένουμε κάτι. [0:31:19] Αλλά αν δεν γίνει κάτι, τότε ραντεβού την επόμενη πέρα δεν θα περιμένουμε. Σίγουρα δεν θα είναι καλό, οπότε δεν. [0:31:29] Okay, αυτή τη χαρά, μία χαρά. [0:31:35] [0:31:39] Ιδιαίτερα. [0:31:43] Η επιστήμη είναι πολύ πιο συνδεδεμένη, οπότε. [0:31:49] Είναι λίγο δύσκολο να να βρεις έτσι. [0:31:54] Όχι με συνέπεια με συνοχή, μία δουλειά η οποία να έχει γίνει από μία ομάδα καλά για ένα άτομο που γινόταν πριν 100 χρόνια, δεν υπάρχει πλέον. [0:32:06] Που να είναι σημαντικά. [0:32:10] Καινοτόμα ας το πούμε να το να το πω λίγο περιφραστικά για να καταλάβει και ο κόσμος ότι δηλαδή θα βρεις κάτι, θα βγάλεις ένα paper μετά θα ασχοληθούνε και άλλοι με αυτό θα ζητήσουν και άλλοι funding οπότε για αυτό όπως βλέπεις και στα like και αυτά είναι collaboration δηλαδή είναι μεγάλα δηλαδή; [0:32:29] Δύσκολα γιατί και να βρεις κάτι μόνος σου, ας το πούμε. Ξέρω γω να βρουν έναν. [0:32:38] Δεν ξέρω δεν μπορώ να δεν μπορώ, δεν μπορώ να σκεφτώ να παράγει καλά. Σκεφτώ ένα παράδειγμα που θα βρει. Είμαστε εγώ και εσύ ωραία ίσες ή ο καθηγητής μου είμαι εγώ ph D όπου στο και κάνουμε μία δουλειά βρίσκουμε κάτι και θα μπορέσουμε μέσα σε μία τριετρία τετραετία πενταετία μην πω και δεκαετία όπως βλέπαμε πριν 100 χρόνια το πώς γίνονται σαν οι δουλειές να το κρατήσουμε τόσο κλειστό ώστε να συνεχίζουμε να ασχολούμαστε μόνο εμείς γιατί θα βγάλουμε το paper θα το δούνε και άλλοι θα πάμε σε ένα συνέδριο. [0:33:09] Κάπως κι εκεί μπορεί να έχει ξεκινήσει από μας, αλλά τελικά θα καταλήξει. Ξέρω γω το Νόμπελ μετά από 30 χρόνια να το πάρουμε 5 6 7 από όλο το γκρουπ και από άλλα πανεπιστήμια. Γιατί το βλέπεις και στο σημερινό ότι ο ένας ήτανε στην Αμερική, Ο άλλος ήταν στην Αυστρία, Ο άλλος ήταν στη Γαλλία που ήταν Ναι ναι κατέληξε στην είναι δύσκολο να το κρατήσεις continin μία δουλειά έτσι με λίγο. [0:33:33] Γιατί δεν λειτουργεί έτσι η επιστήμη πλέον Τώρα πια είναι καλά. Αυτό είναι κι άλλο μεγάλο θέμα που ανήκεις καλό είναι καλό, είναι απλά το λέω ότι βλέπεις πχ. Μπαίνει ένας να διαβάσει τι να σου πω; Ξέρω γω για το higherberg ή για κάποιον και κάθισε ή για τον που είχαμε κάνει και επεισόδιο ότι την τάδε ημερομηνία βρήκε αυτό και μετά από 3 χρόνια στο μεταπτυχιακό του βρήκε αυτό και μετά από άλλα 3 χρόνια στο διδακτορικό του βρήκε αυτό. Δεν υπάρχει πλέον ο ίδιος άνθρωπος να τα βρίσκει όλα συνεχόμενα, δηλαδή βρίσκεις κάτι μετά θα σου. [0:34:05] Θα κάνεις Άντε βασικά αν βρεις κάτι αυτό που θα γίνει θα πάρεις funding ωραία με το funding θα προσλάβεις και ph DS και τελικά αυτό θα κάνει expand. Και θα ασχοληθούν πολύ με αυτό γιατί έτσι λειτουργεί πλέον τυχαίο να διαβάζω και ένα βιβλίο τώρα σχετικό το Human Fronts, το οποίο ουσιαστικά λέει ότι κάποτε ήταν αρκετά εύκολο να κάνεις ανακαλύψεις. [0:34:32] Που ναχουνε impact να προκαλούν αλλαγές. [0:34:36] Μπορούσε να το κάνει κάποιος μόνος του; [0:34:39] Ξέρω γω παστάρα έκανε σχεδόν από μόνος του. Ξέρεις το για τον εμβολιασμό ή ο. [0:34:48] Ο Tesla για τον κινητήρα ή ο Maxual για τις εξισώσεις; Ή ο Einstein που έβγαλε 3 paper μόνος του για θεωρία; [0:34:56] Αλλά τώρα τα τα εύκολα έχουνε γίνει και αν θες να έχεις κάτι καλό θέλει, είναι πολύ πιο δύσκολο. Τώρα θες μεγάλα γκρουπ, πολλά λεφτά νομίζω. [0:35:09] Ένα στατιστικό που έλεγε είναι απλά ο αριθμός φαρμάκων που μπορείς να βάλεις ανά δισεκατομμύριο δολάρια investment. [0:35:19] Δηλαδή να δεις πόσα φάρμακα, έρευνα, Πόσα φάκα μπορείς να βγάλεις, μειώνεται στο μισό κάθε 9 χρόνια, δηλαδή είναι κάτι το αντίθετο με το νόμο του μούρα, ας πούμε, είναι όλο και πιο δύσκολο, όλο και πιο πολλά λεφτά. [0:35:34] Ναι, έτσι κι αλλιώς, όπως είπες και εσύ ότι τα εύκολα ταχουμε βρει να το πω έτσι λαϊκά. [0:35:42] Ξέρω γω σε φυσική χημεία βιολογίας, ας το πούμε σε αυτές τις επιστήμες ότι. [0:35:49] Αν βγάλεις έξω μαθηματικά και ίσως θεωρητική φυσική και τέτοια, δεν υπάρχει κάτι στην κλίμακα του κόσμου που ζούμε. [0:36:00] Που να μη που να χωράει, να ανακαλυφτεί, δηλαδή όλα θα είναι δηλαδή ακόμα και στη βιολογία. Θα πρέπει πλέον τώρα να κάνεις κβαντική φυσική για τα φάρμακα. Ξέρω γω και τις πρωτεΐνες για να βρεις κάτι καινούργιο. Το ίδιο στη χημεία, στη φυσική, είτε που θα κάνεις για να κάποιο break three θα είναι ακόμα και σε πράγματα όπως είναι υλικά, τίποτα, κβαντική φυσική θα κάνεις επειδή έχω φύλο που σχεδιάζει ηλεκτρονικά. [0:36:25] Κβαντική φυσική σχεδόν κάνουνε και αυτοί πλέον. [0:36:28] Και μετά τα άλλα ξέρω γω αστρονομικά και τέτοια που είναι σε άλλες κλίμακες, δηλαδή στην κλίμακα που ζούμε την καθημερινότητά μας. Δεν υπάρχει κάποια καινοτομία ιδιαίτερη. Εδώ ο γαλιλέος ας πούμε που έκανε ένα κεκλιμένο επίπεδο. Ξέρω γω που τοφτιαξα ξυλουργός σε μία μέρα και έμπαινε εκεί με 3 με μπάλες να κυλάνε και έβγαλε νόμους της φύσης που χρησιμοποιούμε ακόμα και τώρα για να κάνεις το αντίστοιχο φτιάχνεις Κοίτα collider και δεν σου φτάνει ας πούμε. [0:36:59] Ναι, τις χιλιάδες άτομα μετρήσεις τη δεκαετίας και ακόμα δουλεύεις. Νομίζω ένα breakfit θα είναι άμα βρούμε τίποτα εξωγήινους από εξωπλανήτες και τέτοια ή και κάπου εκεί. [0:37:12] Νομίζω αυτό θα ήταν το Next because. [0:37:14] Αυτό θα έχει επιστήμη πλευρά. Έτσι για να το ξεκαθαρίσει αυτό το άμα καταφέρουμε και φτιάξουμε πύραυλο να πάει στον Άρη. Αυτό είναι θέμα engineering έτσι δηλαδή δεν είναι ότι ανακαλύψαμε τον Άρη τώρα για να το ξεκαθαρίσει δηλαδή σε.