11x02 - Αριστοτέλης και Λέιζερ (Πώς Μετράμε το Φεγγάρι)

11η Σεζόν  · 

Διάρκεια 00:34:16 · Download

Θέμα της σεζόν η «Κοσμική Κλίμακα Αποστάσεων»: πώς μαθαίνουμε αποστάσεις από τη Γη μέχρι το Σύμπαν. Η παρουσίαση του Terence Tao.

Συνεχίζουμε στο 2ο σκαλί της σκάλας των κοσμικών αποστάσεων με το φεγγάρι: σχήμα, μέγεθος, απόσταση. Από τον Αριστοτέλη και τον Αρίσταρχο μέχρι τα ρετρό-ανακλαστικά της NASA και τα λέιζερ που μετράνε σήμερα τη θέση της Σελήνης – και ανακαλύπτουν ότι απομακρύνεται λίγα εκατοστά κάθε χρόνο.

 

(00:00:00) Pre-show: Επίσκεψη στο Air & Space Museum
(00:09:32) Intro
(00:09:48) Τι θέλουμε να βρούμε για το φεγγάρι
(00:20:44) Μοντέρνες μέθοδοι
(00:31:07) Outro
(00:31:21) Post-show: Σειρές

📝 Απομαγνητοφώνηση επεισοδίου ▾

[0:00:00] Λοιπόν Θεέ μου, νομίζω δεν έχω προετοιμαστεί περισσότερο για επεισόδιο. [0:00:08] Όπως το σημερινό, που δηλαδή έχω προετοιμαστεί, αλλά θα καταλάβεις τι εννοώ λοιπόν σήμερα ήδη έχετε δει τον τίτλο είναι για το φεγγάρι το επεισόδιο, οπότε πήγα στο μουσείο, Πήγα στο φεγγάρι. [0:00:22] Πού αλλού θα φτάσουμε για αυτό το podcast; Τι άλλο θα κάνουμε; [0:00:27] Ο Άρτεμις λέει 3 χρόνια νωρίτερα. [0:00:30] Έχεις το hype λοιπόν; Πήγα στο μουσείο. [0:00:37] Αερο ναυτικής Ξέρωγω και διαστήματος Airen Space που έχει δώσει στην Ουάσιγκτον και έχει πάρα πολλά εκθέματα σε σχέση με τις αποστολές από όλο. [0:00:50] Μεγάλο το strip εποχή των που λένε. [0:00:56] Παιδιά είναι που είναι από τη μία μεριά από το Καπιτώλιο. [0:01:00] Μετά ένα μυαλό σου αβελίσκος απτην άλλη μεριά και ενδιάμεσα έχει 20 μουσεία που παίζει ναχει απέναντι. Είναι κάνα χιλιόμετρο 2. Είναι αυτό το άγαλμα του Link το τεράστιο και να στο δρόμο έχει το τα μουσεία. Ξέρω γω μπαίνει και δωρεάν κιόλας κιόλας είναι ωραίο αυτό οπότε μπορεί να πηγαίνεις ως φοριστές. Είχα πάει σε αυτό πριν όταν ήμουνα εγώ Αμερική πριν 20 χρόνια τότε είχαν το Hubble δεν ξέρω αν το είχα ακόμα. [0:01:29] Όχι, δεν είδα κάτι για το hubble. [0:01:32] Πόσο ήταν το hubble; Γιατί μέχρι το είχα δει σε φωτογραφίες, αλλά δεν είχα ασχοληθεί πολύ με το μέγεθος. Εκεί είχαμε μία replica. [0:01:43] Και ένα λεωφορείο ρε παιδί μου μέγεθος δεν είναι δυόμιση μέτρα καθρέφτης και πίσω εκεί τα οπτικά. [0:01:51] Εσύ τι Είδες τώρα εκεί Τι είχανε; Εντάξει; Έχει πολλά πράγματα γιατί έχει και πολλά έτσι αεροναυτικής, Γιατί τα αεροπλάνα και πώς ξεκίνησαν με τους αδελφούς και λοιπά αλλά τελοσπάντων αυτά δεν είναι. Για το σημερινό επεισόδιο θα μείνουμε στα διαστημικά επειδή έχει πάρα πολλά εκθέματα σε σχέση με τις με όλες τις αποστολές από όλο να έχουνε. [0:02:16] Κατά κάποιο τρόπο οργανώσεις που ξεκινάει από όλη την αρχική την ιστορία από το 62 που. [0:02:22] Είπαν ότι σε 10 χρόνια θα στείλουμε αστροναύτες. Ξέρω γω που είχε πει η κέννη. [0:02:29] Και δείχνει τις πρώτες προετοιμασίες τις πρώτες αποστολές που. [0:02:35] Ήταν απλά να στείλουμε ένα να φτιάξουμε έναν πύραυλο, πρώτα να φτιάξουμε να βάλουμε τον πρώτο αστροναύτη σε τροχιά που ήδη ο γκαγκάριν με τη Σοβιετική Ένωση το είχε κάνει ήδη. [0:02:47] Πάρα πολλά εν τω μεταξύ γιατί και για τη Σοβιετική Ένωση για εκείνη την περίοδο. [0:02:53] Έλεγε ότι ξέρω εγώ έγιναν αυτό και μετά έγινε το άλλο. [0:02:59] Θέλω να πω ότι αυτό που λένε Spa πραγματικά ήταν η speci και τώρα το συνειδητοποίησα γιατί πήγα εκεί πέρα και έβλεπα τα εκθέματα κύστε κάνανε και Ρώσους. Ξέρω μόνο αυτό, έβλεπες και μιλάμε. Ήταν η spaces δηλαδή σου έλεγε τον Ιούνιο έστειλε η Σοβιετική Ένωση αυτών τον Ιούνιο έστειλε Αμερική τον Σεπτέμβριο, έκανε εκείνο η Σοβιετική Ένωση. Το Δεκέμβρη έκανε η Αμερική το άλλο. [0:03:26] Ήτανε, δηλαδή με διαφορά μηνών, το ένα complishment δηλαδή τι πρώτος ασθενοναύτης μετά από λίγους μήνες πήγε ο και ο Αμερικάνος. Ξέρω ο πρώτος κοσμοναύτης που βγήκε και έκανε Space μετά από δύο 3 μήνες το έκανε και Αμερικάνος ξέρω γω. [0:03:44] Και δείχνει κιόλας ότι όλοι περιμένανε ότι η σοβιετική θα πάνε πρώτοι στο φεγγάρι γιατί ήτανε μπροστά σε όλα καθόλη τη διάρκεια. Δεν νομίζω αφού πήγε ο γκαγκάριν το διάστημα και τότε σοβαρέψαν λίγο οι. [0:03:58] Οι Αμερικανοί και λέει ο κ. Τι να κάνουμε και μετά; Είναι πολύ ωραίο γιατί έχει πολλά εκθέματα. Έχει και αντίγραφα από το. [0:04:09] Το αυτοκινητάκι εκεί που είχανε έχει και στολές έχει και. [0:04:15] Κάψουλα που επέστρεψε. [0:04:18] Έχει και πολλά αξεσουάρ σου δείχνει. Ξέρω γω την κάμερα αυτή τη που είχε πάρει μαζί σου. Έχω βγάλει φωτογραφία σου, φωτογραφίες και σου εξηγεί γιατί ξέρω γω διάλεξαν οι συγκεκριμένοι κάμερα ή το ωτο το speed Master που χρησιμοποιούσαν το ρολόι γιατί ήταν το ξέρω γω εκείνη την εποχή. [0:04:36] Έχει και αυτά. [0:04:39] Και. [0:04:43] Έχει πολλά, έχει και πέρα από για το φεγγάρι που είναι για το σημερινό επεισόδιο. [0:04:49] Αξίζει γιατί έχει και άλλα διαστημικά δηλαδή έχει και. [0:04:54] Replic απτο Pioner τα Voyager όλα αυτά ξέρω γω και λοιπά έχει το έχει ένα αντίγραφο από. [0:05:04] Αυτό τέλος πάντων το egli που τη Σελήνη νομίζω λέγεται στα ελληνικά. Αυτό τέλος πάντων το eglin είναι αυτό που ακούμπησε στο Facebook στην επιφάνεια του φεγγάρι. [0:05:16] Πώς το λένε αυτό είναι; [0:05:19] Ναι, το κομμάτι αυτό τέτοιο. [0:05:23] Ήταν πολύ ωραίο που είχε σε ένα σημείο σε μακέτες τους πυραύλους. [0:05:32] Μικρούς, αλλά σε κλίμακα μεταξύ τους για να δεις ότι αυτός ο Saturn 5 που ήταν ο τελικός, είναι τεράστιος σε σχέση με ότι άλλους πύραυλους υπήρχε. [0:05:47] Την εποχή ακόμα και η άλλη πύραυλοι που είχανε πάει απλά σε τροχιά δεν έχει καμία σχέση. Κλίμακα είναι τεράστιο. [0:05:54] Το φεγγάρι είναι πολύ πιο μακριά, έτσι; [0:06:00] Δηλαδή όλα αυτά τα που είναι πιο διαστημικός σταθμός και ήταν οι πρώτες που είναι ξέρω γω. [0:06:08] 200 300 500 km στο φεγγάρι είναι 300.000, είναι 1000 φορές πιο μακριά. Αυτό και πρέπει να βάλεις και πρέπει να κουβαλήσει και πολλά πράγματα. Έτσι είναι, είναι και αυτό. [0:06:21] Εντάξει, ξέρω τι να πω. Προφανώς και το προτείνω είναι και δωρεάν. Δηλαδή δεν γίνεται να μην το προτείνω και να και το κλίμα εδώ για να ξεκινήσουμε το επεισόδιο. [0:06:32] Πολύ ωραίο Gift Shop είχε πόσαρέκαν στο λοιπόν λοιπόν, άκου πήγα και πήγα και εμένα φίλο εδώ πέρα που και αυτός είναι στη NASA και είπαμε να πάμε στο Gift so που έχει στη NASA δεν ξέρουμε πως έχουν καμία έκπτωση. [0:06:50] Αλλά αν δούμε ότι δεν τότε θα ξαναπάμε γιατί όπως είπα και πριν είναι δωρεάν, οπότε μπορείς απλά να πας να εισιτήριο, να μπεις μέσα και να πας στην. Έχει πάρα πολύ ωραία πράγματα. [0:07:00] Εντάξει και εγώ έχω πάει σε τέτοια στην Αμερική, κυρίως με τα διαστημικά κέντρα και αυτά κάτω από 100$ δεν βγαίνω ζημιωμένος, έχει ωραία καπελάκια, φούτερ, ρε ζακέτες, κούπες, ναι, όλα τα έχει πολύ ωραίο, πολύ ωραίο, είναι πολύ ωραίο και είναι το χειρότερο είναι. Δεν ξέρω να έχει πουχουν και της τώρα τα τέτοια που είχε ένα καπελάκι της. Ξέρω γω 50$. [0:07:30] Απαράδεκτη, αλλά δεν είχε specific μάλλον επειδή τα σπάσανε με τον. [0:07:34] Ίλαν, αλλά έχουν βγάλει τώρα, αλλά θα σου πω είχε πολύ ώρα, είχε ένα είναι σε δωμάτια κάπως σε ξεχωριστούς χώρους και είχε ένα χώρο που λεγόταν Futures Space. Κάτι τέτοιο και είχε πράγματα. Ξέρω γω STAR wars και τέτοια ήταν πολύ ωραία. Δηλαδή είχε ένα μοντέλο, αυτά τα είχε τον είχε είχε και από άλλα έτσι και futura και λοιπά. [0:07:59] Ήταν ωραίο, ήταν ωραίο και αυτό έτσι τέτοια. [0:08:04] Οπότε πήγα, είχε και είχε και ένα πέτρωμα απτο φεγγάρι μπορείς να το ακουμπήσεις, οπότε δηλαδή ωραίο έχω έρθει προετοιμασμένος για το δηλαδή έχω ακουμπήσει και αυτό έχεις ακουμπήσει φεγγάρι που εξελίσαμε τα το ήδη δεν είναι από τη έτσι όχι που αυτό τώρα για το τυρί το σκεφτόμουνα ότι μετά τη τεράστια επιτυχία που είχε κάνει το προηγούμενο επεισόδιο για το φεγγάρι κοιμόμουνα να κάνουμε αυτό το επεισόδιο στα top tanva στο ότι το φεγγάρι δεν είναι από τη πώς το είχαμε. [0:08:34] Κάπως έτσι πρέπει να τα κοιτάξουμε τον align. Τέλος πάντων, τι είναι το φεγγάρι; [0:08:41] Αυτό το πέτρωμα ήτανε σκέπ σε μέγεθος. [0:08:46] Είχανε κόψει ένα κομματάκι σαν να είναι μία γόμα που έχουμε για να σβήνουμε το μολύβι, δηλαδή ένας τόσος είχε και ήτανε σε ένα τζαμάκι και η πάνω πλευρά ήτανε ανοιχτή για να το ακουμπήσει. Που παιδιά να σου πω την αλήθεια παίζει να το έχουν ακουμπήσει τόσα εκατομμύρια χέρια που λιώσει και λίγο ναι σαν ναι, αλλά δεν ένιωσα κάτι έτσι ήταν τελείως λίγο αυτό το πράγμα. [0:09:11] Φαντάζομαι ήτανε ναι σαν μαρμάρινα σκαλοπάτια στην Αθήνα. Ξέρω γω ή πεζοδρόμια που έχουνε γίνει τελείως. [0:09:19] Να λιμαρισμένα. [0:09:23] Αυτά για τη διαστημική εμπειρία στο στο μουσείο πάμε στο κυρίως μενού πάμε πάμε. [0:09:48] Τώρα θα σε αυτό το επεισόδιο εντάξει, θα μιλήσουμε για το πώς. [0:09:55] Βρήκαμε το μέγεθος του φεγγαριού. Βασικά 3 πράγματα είναι πως τι σχήμα έχει το φεγγάρι πρώτο; [0:10:05] Ξέρεις αυτό το έπεσε σε αυτή τη σεζόν είναι ποτέ; Δεν ξέρουμε τίποτα έτσι αυτό είναι αυτό, είναι ιδέα, οπότε τι σχήμα είναι το φεγγάρι, Πόσο μεγάλο είναι και πόσο μακριά είναι αυτά τα 3 και εδώ θα καταλάβουμε και την ιδέα αυτή του γιατί είναι κοσμική κλίμακα σκάλα που το λέμε έτσι; [0:10:22] Χρησιμοποιούμε την πληροφορία από το προηγούμενο επεισόδιο ότι έχουμε μετρήσει πόσο μεγάλη είναι η γη και αυτό είναι απαραίτητο για να βρούμε το. [0:10:32] Το φεγγάρι είναι απαραίτητο γιατί ουσιαστικά στους υπολογισμούς που γίνονται με διάφορες αναλογίες χρειάζεσαι κάποια στιγμή. Όλα τα φέρνεις σε διαμέτρους γης. Είναι τόσο η διάμετρο της γης. Είναι τόσο η διάμετρο της γης. [0:10:50] Πόσες φορές το ένα τόσες φορές το άλλο οπότε; [0:10:54] Οπότε για να ξεκινήσουμε πώς τις αρχικά πότε μετρήθηκε Αυτό πάλι αυτό Έγινε στην εποχή της Αρχαίας Ελλάδας. [0:11:04] Και μάλιστα πριν τον ερωτοστές είναι καμιά εκατοστή χρόνια πριν που ορατοσθένη υπολόγισε την ακτίνα της γης. [0:11:14] Ο αρίσταρχος, ο γνωστός ο αρίσταρχος που είναι με το ηλιοκεντρικό σύστημα, έχει υπολογίσει το. [0:11:21] Μέχρι και την απόσταση του φεγγαριού, όμως σαν μονάδες είχε. Δεν ξέρω τότε την ακτίνα της γης σε. [0:11:30] Χιλιόμετρα η στάδια ήταν σαν πόσες γης είναι μακριά. Ξέρω γω είναι μεγάλο το φεγγάρι. [0:11:38] Λίγο πριν από αυτό έχουμε πάρει τον Αριστοτέλη. [0:11:44] Ο οποίος είχε υπολόχε. [0:11:49] Προβλέψει ότι το φεγγάρι είναι σφαίρα. [0:11:53] Και το επιχείρημα που είχε κάνει είναι ότι η σκιά που βλέπεις και στις φάσεις του φεγγαριού δεν είναι. [0:12:00] Ευθείες ναι, αλλά είναι καμπύλες, είναι αυτά τα που λέμε. [0:12:08] Το οποίο μπορεί να εξηγηθεί αν έχει τον ήλιο, ας πούμε, που φωτίζει από μακριά μια πηγή φωτός και είναι σφαίρα. Δηλαδή δεν είναι επίπεδο. Αν ήταν επίπεδο θα ήταν γραμμές. [0:12:18] Οπότε αυτό εντάξει, είχε βγει από τη μέση από τον Αριστοτέλη. [0:12:24] Μετά ήρθε. Ο αρίσταρχος λοιπόν και είχε. [0:12:29] Ωραία, μια ωραία τεχνική, αρκετά έξυπνη που όταν τα διαβάζεις αυτά λες δεν είναι τόσο δύσκολο και εγώ θα μπορούσα να το κάνω. [0:12:40] Αλλά δεν τα κάνανε όλοι. Τελικά ξέρεις πολύ λογική ασχολούνταν τότε. [0:12:47] Πρώτα έβαλα να υπολογίσει την πόσο μακριά είναι το φεγγάρι. [0:12:53] Σε ακτίνες γης και τεχνική που χρησιμοποίησε ήταν η εξής, χρησιμοποίησε την ιδέα ότι ήξερε τις εκλείψεις της σελήνης. [0:13:05] Που ουσιαστικά είναι ο ήλιος μετά η γη κάνει σκιά και το φεγγάρι περνάει μέσα από αυτή τη σκιά. [0:13:12] Και χρησιμοποίησα 2 πράγματα τότε, πρώτον ότι. [0:13:20] Η σκιά αυτή είναι περίπου όσο είναι μεγάλη η γη, δηλαδή μία διάμετρος γης σαν πλάτος και ξέρω ότι το φεγγάρι είχανε μετρήσει, ας πούμε, μετρήσει περίπου 3 ώρες ότι έπαιρνε αυτή η έκλειψη της σελήνης. Αυτά ήταν αρκετά άγνωστα τότε. Ναι αυτά ήταν αποικία, λέει. [0:13:46] Έχεις δει που κοίταγα ότι για τις εκλείψεις; Οι χρονομετρήσεις να το πω έτσι από τους βαβυλώνιους είχανε. [0:13:53] Υπήρχαν σε μα σαν γνώση, ουσιαστικά κοιτάγανε πότε ξεκινάει να μπαίνει στη σκιά η Σελήνη. [0:14:03] Πόσο κρατάει μέχρι να ξαναεμφανιστεί; [0:14:09] Το πρώτο κομματάκι ας το πούμε από την άλλη μεριά και πόσο μετά να βγείτε τελείως, ας πούμε και μπορείς να κάνεις μία. [0:14:16] Οπότε τώρα το έκανε ένα απλό υπολογισμό σου λέει. [0:14:22] Ο αρίσταχος δεν το έκανε αυτό αρίστη τους μπερδεύω στο προηγούμενο. [0:14:30] Οπότε σου λέει σε 3 ώρες. [0:14:35] Καλύπτει περίπου 2 ακτίνες γης, το φεγγάρι σαν ταχύτητα, ας πούμε. [0:14:41] Επίσης ξέρουμε ότι παίρνει μια ώρα να κάνει όλο τον κύκλο. [0:14:45] Ένα μήνα 01:00. [0:14:49] Άρα μπορείς να απολογήσεις πως η περίμετρο έχει αυτός ο κύκλος. Ξέρεις αφού ξέρεις το ένα κομματάκι του που είναι 2 ακτίνες γης, το κάνεις σε 3 ώρες, τότε σε ένα μήνα μπορείς να υπολογίσεις με ένα από πολλαπλασιασμό. Ξέρεις προς αυτή τη μέθοδο 3 μπορείς να βρεις εύκολα. [0:15:08] Πώς είναι ξέρεις 2 ΠΙ επί; [0:15:12] Την ακτή. [0:15:17] Και το έβγαλε περίπου 60, δηλαδή 60. [0:15:22] Ακτίνας γης είναι μακριά το φεγγάρι, η ακτίνα δηλαδή της εδώ φοράς που κάνει εδώ να πω 2. [0:15:32] Όχι λάθη Εννοώ 2 προβλήματα που υπήρχαν σε αυτή τη μέτρηση που δεν είναι δικά αυτά τα προβλήματα. [0:15:40] Το ένα είναι ότι. [0:15:42] Στην πραγματικότητα. [0:15:46] Είναι και η αυτή η διαδρομή που κάνει το φεγγάρι κατά τη διάρκεια της έκλειψης. Ξέρεις, δεν είναι μία ευθεία στην πραγματικότητα είναι λίγο καμπυλωτό, είναι η καμπύλη τροχιά το έναν αυτό και και το π δεν το ήξερε. Δεν υπήρχε τότε μπράβο πρέπει να περάσουνε καμιά κατοσταριά 100 χρόνια ακόμα. [0:16:11] Λίγο κάπου τόσο παραπάνω μετά τον πρέπει να έχει πρέπει να έρθει ο Αρχιμήδης. Νομίζω για να. [0:16:18] Έκανε το βίντεο το οποίο το χρησιμοποίησε και ροτο που ήταν πιο μετά να απολογηθεί στην ακτή της Γης, σωστά; [0:16:25] Αλλά αυτό το 60 που βρήκε είναι σωστό. Γιατί σημερινά; Με σημερινά δεδομένα η απόσταση φεγγαριού είναι εντάξει επειδή είναι και έλλειψη και ώρα είναι 57-60 τρείς ακτίνες γης μακριά αυτά τα 300 km, οπότε το το πέτυχε αρκετά καλά. [0:16:47] Πόσο μακριά είναι; [0:16:49] Και τέλος, όσον αφορά το πόσο μεγάλο είναι το φεγγάρι. [0:16:56] Χρησιμοποίησε πάλι μια ίδια τεχνική, παρατήρησε την Δύση ενός το χιλιοβασίλεμα, τη Δύση του φεγγαριού Φεγγαροβασίλεμα. Πως τα λένε αυτά; Έχετε δύσει του φεγγαριού; [0:17:12] Και ξέρω ότι. [0:17:16] Αυτό είναι εντάξει επειδή περιστρέφεται η γη, ξέρεις κάθε 24 ώρες. [0:17:20] Αλλά ξέρανε περίπου τι παίρνει 2 λεπτά για να διχαστεί όσο ήταν ακουμπήσει τον ορίζω κάνει περίπου και ο ήλιος. [0:17:31] Οπότε και επειδή ξέρανε ότι παίρνει 24 ώρες, οπότε σου λέει και και στις 24 ώρες θα διανούσε αυτή την περίμετρο, την οποία μόλις την είχε υπολογίσει ο Άρης ταρχος. [0:17:48] Σου λέει το φεγγάρι. [0:17:52] Το 2000 km, που είναι η περίμετρος, το κάνεις 24 ώρες. [0:17:58] Σε 2 λεπτά. Πόσοι είναι η διάμετρος του πάλι απλή ανά μέθοδο των 3. [0:18:05] Έβγαλε περίπου σωστά εκεί χοντρικά ότι είναι περίπου το εν τρίτο της ακτίνας της γης, ότι είναι η ακτίνα του φεγγαριού, το οποίο πάλι. [0:18:19] Δηλαδή το πέτυχαν αρκετά κοντά. [0:18:25] Οπότε. [0:18:30] Φαντάσου τώρα το 200 300 200 π χ. Ξέραμε πόσο μεγάλη είναι η γη, πόσο μεγάλο το φεγγάρι και πόσο μακριά είναι το ένα από το άλλο. [0:18:42] Και είχε αρχίσει να χτίζεται. [0:18:47] Το μοντέλο. [0:18:50] Ο ήλιος που θα το δούμε στο επόμενο επεισόδιο είναι είναι αρκετά πιο δύσκολο γιατί μιλάει είναι κάτι πολύ μεγαλύτερο και πολύ πιο μακριά. Από πιο μακριά θα έχει ενδιαφέρον στο επόμενο που θα γυρίσουμε. Γιατί στο. [0:19:09] Θα το πούμε το πρόβλημα με τον ήλιο είναι κυρίως αυτό ότι είναι τόσο μακριά. [0:19:16] Που που δεν μπορείς έτσι τόσο απλά έτσι με το Μάτι να κάνεις τις μετρήσεις, αυτό είναι το πρόβλημα. [0:19:24] Οπότε και γενικά έχει διάφορα άλλα προβλήματα, γιατί μετά σκέφτεσαι μήπως τελικά είναι ο ήλιος στο κέντρο; Αλλά θέλω να πω κάτι. [0:19:36] Όταν κοίταγα. [0:19:39] Για ποιο λόγο τελικά κυριάρχησε το μοντέλο του Πτολεμαίου ότι η γη είναι στο κέντρο και όχι ο ήλιος; Υπήρχανε κάποια επιχειρήματα που έλεγαν το εξής ότι. [0:19:53] Αν θεωρητικά έχεις τον ήλιο στο κέντρο. [0:19:58] Και μετά η γη γυρνάει γύρω από τον ήλιο και λίγο πιο πέρα είναι τα αστέρια που είναι κουκίδες στον ουρανό. Θεωρητικά θα έπρεπε όταν πηγαίνεις από τη μία μεριά να βλέπεις τα αστέρια πιο μεγάλα και τα απέναντι να είναι πιο μικρά. [0:20:16] Και αντίστοιχα όταν πας από την άλλη μεριά, δηλαδή μετά από 6 μήνες να βλέπεις την άλλη μεριά του ουρανού, τα αστέρια πιο μεγάλα και τα άλλα πιο μικρά και αυτό δεν το βλέπεις στον ουρανό όλα είναι σημειακά, δεν γίνονται μεγαλύτερα ή μικρότερα. [0:20:28] Και αυτός ήτανε βασικός λόγος που λέγαμε ότι είναι λάθος το μοντέλο να είναι ο ήλιος στη μέση που να ξέραν ότι όντως αυτό συμβαίνει, αλλά που χρειάζεται τηλεσκόπιο για να μπορέσει να μπει στη διαφορά. Δεν είναι τόσο κοντά τα άλλα αστέρια. Αυτό είναι είχε πολύ ενδιαφέρον. [0:20:44] Λοιπόν αυτό κράτησε για πάρα πολλά χρόνια, θέμα που περιέγραψες. [0:20:51] Και μετά αρχίσαμε όταν είχαμε με τη Σελήνη όπως καλή ώρα, ο οποίος στο μουσείο και είδα. [0:20:57] Πλέον έχουν τοποθετηθεί. [0:21:02] Για πες μας πώς μετράμε σήμερα; Πόσο μακριά είναι η σελήνη; Πλέον έχουν τοποθετηθεί στο φεγγάρι. [0:21:12] Η μέθοδος λέγεται ξέρω γω με λέιζερ είναι. [0:21:17] Μελέτη σε linko lunares laser ranging Έλα, αλλά λοιπόν αυτή είναι η χρυσή μέθοδος. Η το στάνταρ. Τώρα λοιπόν και η ιδέα είναι η εξής, ότι. [0:21:30] Πολύ απλοϊκά σκέφτηκαν ότι άμα βάλουμε ένα μεγάλο καθρέφτη στο φεγγάρι και στείλουμε μία ακτίνα λέιζερ στο φεγγάρι. Αυτή θα πάει, θα ανακλαστεί στο φεγγάρι στον καθρέφτη και θα ξαναγυρίσει πίσω και έτσι θα ξέρω στέδατε φωτός. Ήδη μπορούμε να υπολογίσουμε σε πόσο χρόνο έγινε όλο αυτό το πήγαινε έλα άρα να καταλάβουμε ποια είναι η απόσταση. [0:21:56] Λοιπόν πολύ απλοϊκά, προφανώς δεν μπορώ να πάω χτίσουμε τεράστιο καθρέφτη στο φεγγάρι, το έχω στο μυαλό μου. Ξέρεις πώς είναι στο το δεύτερο που είχε γίνει εκεί πέρα που πετάει την ακτίνα; [0:22:07] Αυτό δεν γίνεται όμως τι γίνεται ότι στην αποστολή από όλο 11 το 1969; [0:22:15] Τοποθέτησαν κάτι πρίσματα κύβους, Αυτά λέγονται κόρνερ cubes. Ξέρω γω που είναι από είναι βασικά από το υλικό αυτό που είναι και τα ρολόγια. Το που είναι ένα είδος σπίτι που. [0:22:35] Τα οποία έβαλαν περίπου 100 τέτοια μικρά έτσι, τα οποία τα. [0:22:41] Τα τα βάλανε διάσπαρτα με τη λογική ότι αυτοί θα ανακλούν το φως που θα στέλνουμε εμείς με τα λέιζερ μετά το 71 στο Απόλλω 14 βάλανε άλλα 100 τέτοια μετά στο Πόσα πολλά μετά στο με τρέσες, μάλλον μετά στο το 71 Απόλλω 15 άλλα 300 βάλαμε. [0:23:06] Και μετά έχουμε ότι χωρίς αστροναύτες, αλλά με. [0:23:11] Γιαστημοσυσκευή. [0:23:15] Και οι σοβιετικοί τοποθέτησαν το 70 και το 73 και μέχρι και πρόσφατα με την αποστολή της Ινδίας. Το πριν κάνα χρόνο ήταν αυτό ενάμιση. Ποτέ ήτανε το θυμάμαι που το διάβαζα πάλι τοποθέτησαν τέτοιους κύβους που αυτά έλεγε αυτά τα ρετρό Βασικά είναι ίδια τεχνική που έχουνε και πινακίδες. [0:23:41] Στους αυτοκινητόδρομους, όπου. [0:23:45] Δεν μπορείς να βάλεις ένα απλό καθρέφτη εκεί γιατί θα ανακλαστή σε κάποια άλλη γωνία που δεν θα. [0:23:52] Δεν θα πάρεις πίσω το, εκτός αν είσαι πολύ τυχερός. [0:23:56] Αλλά αν κάπως εγκλωβίζεται το φως και ξαναπηγαίνει προς συγκεκριμένη κατεύθυνση να είναι βασικά, είναι πολύ απλό, αν βάλεις 3 καθρέφτες σε ένα πιζες, μία γωνία, ένα τετράγωνο, ας πούμε που να λείπει μία μεριά, ένα π τότε από όποια γωνία να πέσει έτσι μία ακτίνα. [0:24:14] Μπορεί κάποιος και με το χέρι αυτό τότε θα επιστρέψει προς τα πίσω. Στην ίδια κατεύθυνση είναι πολύ απλό και πολύ λειτουργικό αυτό. [0:24:23] Στην πράξη είναι σε 3 διαστάσεις αυτό, οπότε είναι ένας κύβος βασικά από καθρέφτες για αυτό το πυρίτιο που του λείπει η πάνω μεριά. [0:24:31] Από όπου και να έρθει η ακτίνα επιστρέφει προς τα πίσω, οπότε πάντα παίρνεις πίσω κάποιο σήμα. [0:24:39] Αλλά είναι πολύ αδύναμο. Προφανώς λοιπόν θα πάμε τώρα σε αυτό. [0:24:46] Λοιπόν μετρήσεις γίνονται από ένα αστεροσκοπείο. [0:24:52] Στο νέο Μεξικό εδώ στις η Π. Α. [0:24:55] Που χρησιμοποιούν ένα είναι τρεισήμισι μέτρα. Το τηλεσκόπιο ουσιαστικά χρησιμοποιείται σαν κατευθυντική κεραία κατά κάποιο τρόπο για laser actines. Το τηλεσκόπιο αυτό λοιπόν. [0:25:07] Και ποιο είναι τώρα το ενδιαφέρον ότι με μία δέσμη να το πω έτσι έναν παλμό; [0:25:16] Στέλνει περίπου. [0:25:18] 10 στη 17, 10 στη 18 δηλαδή δύναμη δηλαδή ένα και 17 μηδενικά ή 18 μηδενικά φωτόνια και μαυτά. [0:25:28] Ξέρω γω 5. [0:25:31] Με 3 γιατί είναι τόσα πολλά. [0:25:36] Έχει στην ατμόσφαιρα πρώτα από όλα 2 φορές να την περάσεις, μία στο που πήγαινε. [0:25:42] Μόνο και μόνο αυτό. [0:25:45] Εκτός από αυτό, ένα βασικό που πολλοί φανταζόμαστε τις δες μας laser σαν ένα κυλινδρά, ας πούμε που συνεχίζει, αλλά στην πράξη από διαχέονται. Ναι, απλώνονται αυτά και σχετικά γρήγορα. Βασικά είναι η αρχή διατήρησης ενέργειας. Είναι ισοδύναμο ότι δεν μπορείς ναχεις μία δέσμη που ναναι πάντα παράλληλη εή. [0:26:09] Αρχίζει και απλώνει. [0:26:14] Αυτό βλέπει κανείς με κάποιο laser, ξέρεις και χειρός δηλαδή αν το βάλεις στη δέσμη στα 10 cm ή αν το βάλεις σε ένα τοίχο στα 3 5 M στον τοίχο θα είναι πιο μεγάλη. Έχει απλωθεί η δέσμη, οπότε φαντάσου αυτό τώρα να πάει με το φεγγάρι και πίσω. Ξέρω γω δεν έχει μείνει σχεδόν τίποτα το πολύ αχνό. [0:26:33] Και κάπως έτσι υπολογίζω αυτά τα 380.000 km περίπου. [0:26:40] Και τώρα το ενδιαφέρον είναι ότι με αυτές τις μετρήσεις που γίνονται συνέχεια έχουμε πλέον καταλάβει ότι το φεγγάρι απομακρύνεται σιγά σιγά. [0:26:54] Πολύ σιγά λοιπόν είναι περίπου 3 cm ή 4. Νομίζω θα το βρω είναι 3,8. Συγκεκριμένα λέει εδώ πέρα. [0:27:05] Εκατοστά απομακρύνεται το φεγγάρι κάθε χρόνο πηγαίνει λίγο πιο μακριά. [0:27:11] Τώρα, για ποιο λόγο συμβαίνει αυτό; [0:27:15] Είναι πάλι ηρωικές δυνάμεις που το δημιουργούν αυτό το φαινόμενο και ουσιαστικά ο λόγος είναι ο εξής ότι. [0:27:28] Η Σελήνη όπως περιστρέφεται, μετακινεί το νερό στη γη τους ωκεανούς και τους τραβάει που είναι οι υπάλληλοι που ξέρουμε λοιπόν αυτές οι υπαλλήριες ουσιαστικά; [0:27:42] Δημιουργούνε μία ανομοιομορφία στην κατανομή της μάζας. Ας το πούμε στη γη, οπότε αλλάζει κάπως το σχήμα και ουσιαστικά σε υπάρχει ένα σημείο που έχεις πιο πολύ υλικό, πιο πολύ μάζα και άρα ήδη έχεις μία έξτρα δύναμη που δημιουργείται εκεί πέρα, γιατί δεν την είχες πιο πριν; Έτσι προσπαθώ να το πω όσο πιο απλά γίνεται. [0:28:09] Αυτή η έξτρα δύναμη. [0:28:13] Θα εφαρμοστεί στο φεγγάρι. [0:28:16] Και κατά κάποιο τρόπο σαν να. [0:28:20] Του μεταφέρει Πρακτικά γιατί θα εφαρμοστεί μία δύναμη να του μεταφέρει πώς το λένε; [0:28:30] Και βασικά εδώ πέρα άλλον το όχι πρόβλημα επειδή υπάρχει αυτό που λέμε αρχή διατήρησης τροφορμής αναγκαστικά από τη στιγμή που θα φρενάρει λίγο το φεγγάρι θα μετακινηθεί και λίγο πιο μακραία να πρέπει να πάει και πιο μακριά. [0:28:48] Αυτό το πήγαινε Έλα ξέρω γω. Η μετακίνηση του ωκεανών και αυτές οι παλιροϊκές δυνάμεις που δημιουργούνται και κατ επέκταση ότι αναγκαστικά. [0:29:02] Πρέπει να πηγαίνει λίγο πιο πίσω το φεγγάρι συνέχεια για να μην γιατί πρέπει να διατηρείται. [0:29:07] Ουσιαστικά το κάνει να απομακρύνεται 3,8 cm το χρόνο, οπότε στην πραγματικότητα αυτό δεν είναι κάτι καινούργιο. Εννοώ το γνωρίζουμε το φαινόμενο αυτό. [0:29:20] Σε πάρα πολλά αντικείμενα στον ουρανό, δηλαδή όπου έχεις τέτοια βαρυτικά φαινόμενα, έχεις και αυτά τα είναι και ο λόγος που βλέπουμε την ίδια πλευρά της σελήνης. Ουσιαστικά γιατί έχει μπλοκαριστεί. [0:29:33] Είναι ο λόγος που μία μέρα στον Ερμή κρατάει περισσότερο από ότι ένας χρόνος. [0:29:38] Μα και σε φεγγάρια του Δία συμβαίνουν τέτοια φαινόμενα. [0:29:43] Οπότε ναι, δεν είναι κάτι εντάξει τώρα δεν είναι πολύ για τη δικιά μας τη ζωή, αλλά εντάξει σε βάθος πολλών εκατομμυρίων χρόνων. Ξέρωγω κερδισεκα εκατομμυρίων χρόνων. Θα κάποια στιγμή δεν θα έχουμε έκλειψη ηλίου γιατί θα ναι, αυτό είναι ωραίο. [0:30:03] Όταν ο παππούς καταρχάς είναι για να μην ενδιαφέρον όταν ο παππούς μου γεννήθηκε το φεγγάρι ήταν 4 M πιο κοντά. [0:30:11] Okay τώρα, αλλά ναι, βασικά πάει και πιο πέρα και αλλά γίνεται όλο και πιο όλο και συνέχεια πιο μικρό στον ουρανό. [0:30:21] Και σε κάποια νομίζω είναι εντάξει. Είναι χιλιάδες εκατομμύρια χρόνια. Δεν θαχουμε εκλείψεις πια γιατί θαναι μικρό που δεν θα μπλοκάρει το δίσκο του του ήλιου, οπότε είμαστε πολύ τυχεροί που βλέπουμε εκλείψεις στο παρελθόν. Δεν ισχύει αυτό και δεν θα ισχύει και στο μέλλον. [0:30:42] Αυτά με το με το μάθαμε και το φεγγάρι. Αυτά πάμε την επόμενη εβδομάδα τα λέμε για το. [0:30:55] Για τον ήλιο για τον ήλιο σχολεύουνε και τα πράγματα λίγο σιγά σιγά το τρίτο σκαλί. [0:31:02] Ωραία το αντίο. [0:31:07] Λοιπόν, το της των εβδομάδων αυτών είναι αυτή η σειρά στο Apple TV Poous Prars ναι από αυτόν του Breaking bad Πιστόμω όχι, δεν το έχω δει δεν έχω. [0:31:38] Το hype δηλαδή; [0:31:40] Ξέρεις τι έχω κόλλησα λίγο απτο Σεπτέμβριο μία σειρά αυτό το building το έχεις ακούσει μετά το Κώστα Τοβαλα έτσι λίγο για πλάκα και εντάξει είναι έτσι λίγο είναι χαλαρό εύκολο εύπεπτο και έχει και λίγο το μυστήριο μέσα και προσπαθεί να λύσουνε φόνους. [0:32:01] Και αυτά είναι τέταρτη σεζόν τώρα, οπότε ξέρεις έχω φάει 30 επεισόδια και αλλά το πλούρι μπορείς να το έχω τοχω στη λίστα και το Stranger tings τώρα βγαίνει όπου ναναι τέλος του λίγο. [0:32:12] Εντάξει, μη σου κάνω σπόιλερ, θα σου πω μόνο ότι εγώ προσωπικά δεν έχω καταλάβει τι υπάρχει όλο αυτό το hype, αλλά εντάξει. [0:32:23] Ναι, είναι πολύ πρωτότυπο μάλλον. [0:32:29] Αυτό το δίνω. [0:32:33] Αλλά. [0:32:35] Της Ροβίνσκι, δεν ξέρω εγώ τον είχα μάθει απτα x files είναι λίγο αγγελοπουλικό δεν ξέρω ωχ. [0:32:43] Μερικές δηλαδή το προχωράω λίγο, δηλαδή για να δείξει μία σκηνή. Θα δηλαδή θα τους δείξει μια σκηνή που θα πάει ας το πούμε τώρα δεν είναι πραγματική σκηνή αυτό για να σας δείξω ένα παράδειγμα που θα πάει να ανοίξει το ψυγείο, να βγάλει κάτι, να το βάλει στον πάγκο, να το ψιλοκόψει για να το δηλαδή τι βλέπουμε προχώρα; Αυτό δεν έχει νόημα. Ε το έχει κάτι τέτοια αγγελοπουλικά που είναι απλά; [0:33:12] Ειδικά το τρίτο επεισόδιο μου φάνηκε το μισό επεισόδιο. [0:33:17] Χάσιμο χρόνο ναι. [0:33:22] Τέλος πάντων, εντάξει, θα δούμε που θα πάει. [0:33:26] Είναι όμως κάτι του δίνω ότι είναι κάτι διαφορετικό, Δεν είναι κάτι φρέσκο. [0:33:33] Και. [0:33:35] Αυτό δεν έχω κάτι άλλο από ταινία, σειρές και τέτοια που είχα πει την άλλη φορά ότι τα James Bond έχω αρχίσει και βλέπω, οπότε απτα αρχή από την αρχή, δηλαδή είμαι στο τρίτο τώρα το Finger της ταινίας Εγώ καλά της 50 είναι όχι γύρω στα 25 είναι 25 150 χρόνια, ήταν το 62, βγήκε το πρώτο και τέτοια. [0:33:59] Και. [0:34:00] Εντάξει, ωραία είναι αυτά τα παλιά, είναι πολύ κλασικά κλασικά. [0:34:06] Αυτά okay bye bye τα λέμε την επόμενη εβδομάδα.